In het onderwijs is de strategische afhankelijkheid van niet-Europese techbedrijven groot. Daardoor kunnen publieke waarden onder druk komen te staan, zoals toegankelijkheid, gegevensbescherming en met name de mate van autonomie. In de praktijk kunnen onderwijsinstellingen vaak niet gemakkelijk overstappen naar andere systemen. Hierdoor kunnen zij worden beperkt in de mate waarin zij hun onderwijs zelfstandig vorm kunnen geven.

De minister en staatssecretaris van OCW hebben een brief aan de Tweede Kamer gestuurd over het versterken van digitale autonomie in het onderwijs. Zij geven aan dat zij het belangrijk vinden dat onderwijsinstellingen samen de voorwaarden en spelregels bepalen waaraan technologieaanbieders zich houden. Publieke waarden staan daarbij centraal.

Ook willen zij bijdragen aan een vrij toegankelijke markt met voldoende alternatieven. Essentiële publieke voorzieningen worden onder gezamenlijke regie georganiseerd. Alle onderwijsinstellingen moeten daar gebruik van kunnen maken.

Digitale autonomie versterken is complex en vraagt een stapsgewijze aanpak. Waar mogelijk wordt over sectoren heen samengewerkt. Tegelijk is het belangrijk rekening te houden met verschillen tussen onderwijssectoren en instellingen. Hierbij wordt voortgebouwd op de stappen die al worden gezet, zoals in de digitaliseringsroute van het mbo.

Vanuit OCW richt onze inzet zich op een aantal elementen: 

  • Faciliteren van NGF-programma’s Npuls, Edu-V en NOLAI, waarmee ingezet wordt op onder andere uniforme standaarden en digitale sectorvoorzieningen. 

  • Verkennen op welke wijze we inzetten op inkoopvoorwaarden om de digitale autonomie te versterken en autonome cloud- en AI-oplossingen, in samenwerking met de onderwijspartners en de Europese commissie.  

  • Inzetten op Europese samenwerking, onder andere met de Europees Digitaal Infrastructuur Consortium (EDIC) op het gebied van digitale autonomie in het onderwijs. Dit is een instrument van de Europese Commissie waarmee lidstaten samen digitale projecten opzetten, uitvoeren en versnellen.  

  • Faciliteren van het sector-overstijgende gesprek tussen onderwijsinstellingen, kennisorganisaties, het Rijk en de Europese Commissie.

De hele Kamerbrief is hier te vinden.